1. Opis ogólny
2. Metody liczenia narzutu kosztów pośrednich
3. Ustalanie stawek kosztów pośrednich
4. Tematy powiązane
1. Opis ogólny
Koszty pośrednie (en: Factory overhead, Indirect manufacturing cost),
to są różne koszty związane z produkcją, które nie mogą być zaliczone
bezpośrednio do kosztów konkretnych produktów.
Koszty pośrednie mogą być: stałe i zmienne
------------------------
Koszty pośrednie stałe (en: Fixed OH Cost)
------------------------
Koszty, których wielkość nie jest zależna od rozmiarów działalności
------------------------
Koszty pośrednie zmienne (en: Variable OH Cost)
------------------------
Koszty zmieniające się wraz ze zmianą rozmiarów działalności
W programie Trawers, wielkość kosztów pośrednich zależy od czasu trwania
operacji wykonywanych na stanowiskach roboczych i stawek godzinowych
kosztów tych stanowisk.
2. Metody liczenia narzutu kosztów pośrednich
Koszty pośrednie (normatywne) oblicza się na podstawie procesu
technologicznego oraz stawek kosztów przypisanych do stanowisk roboczych.
Jako klucz podziałowy kosztów pośrednich (en: Cost driver of the overhead)
w modułach produkcyjnych Trawers ERP przyjęto koszty przypisane do
stanowisk roboczych.
Koszty pośrednie są przypisywane na podstawie liczby godzin pracy
stanowisk wykorzystanych w procesie produkcji.
Stanowiskiem może być pracownik, maszyna, grupa maszyn a nawet cały wydział.
Można wybrać dwie metody obliczania narzutu kosztów pośrednich.
Metodę wskazuje się w parametrach systemu RO:
Parametry systemu RO
Narzut wg stawek godzinowych
1. Narzuty kosztów pośrednich liczyć wg stawek godzinowych zapisanych
w kartach stanowisk (en: Rate per hour of direct-labor).
NOTE: Metoda domyślna i zalecana. Aby uprościć i obliczenia
warto ustalić jednakową stawkę godzinową dla wszystkich stanowisk.
Wzór:
-----
--------------
Koszt pośredni
--------------
= czas operacji Tj * stawka kosztów pośrednich
+ czas prac przyg Tpz * stawka kosztow pośrednich / ilość w szarży)
Narzut jako % kosztów bezpośrednich
2. Narzuty kosztów pośrednich liczyć jako % kosztów robocizny bezpośredniej
% narzutu podaje się w kartach stanowisk (en: Percentage of direct-labor cost).
Wzór:
-----
--------------
Koszt pośredni
--------------
= (czas operacji Tj * stawka robocizny) * % narzutu
+ czas prac przyg Tpz * stawka prac przyg / ilość w szarży) *
% narzutu
Przykład obliczeń wg metody 1: liczyć wg stawki godzinowej
(wg danych branżowych: Meble tapicerowane, wyrób: FOTEL J210C)
Założenia:
Stanowisko: ROZKROJ-PP Rozkrój pianki poliuretanowej
------------------------------------------------------
Stawka za 1 godzinę: Rob. bezpośrednia P. przygotowawcze
----------------------------------------------------------------
Koszty normatywne 14.00 PLN/G 10.00 PLN/G
Narzut: pośrednie stałe 11.20 PLN/G
----------------------------------------------------------------
Operacja: ROZPLF Rozkrój pianki na fotel
----------------------------------------
na stanowisku ROZKROJ-PP Rozkrój pianki poliuretanowej
-------------------------------------------------------------
Tpz Czas prac przyg. 00:05:00 G:M:S
Tj Czas operacji 00:12:00 G:M:S Produktów na godz 5.00000
(dziesiętnie) 0.20000 godz.
-------------------------------------------------------------
1. Stawka 1 godz robocizny bezpośredniej = 14.00 PLM
2. Stawka 1 godz prac przygotowawczych = 10.00 PLN
3. Stawka 1 godz narzutu kosztów pośr stałych = 11.20 PLN
4. Czas operacji Tj = 0.20 godziny (12 minut). Operację wykonuje 1 osoba
5. Czas prac przygotowawczych Tpz = 0.08333 godziny (5 minut)
6. Ilość w szarzy przy produkcji tego wyrobu = 1
Obliczenia:
Normatywny koszt pośredni stały operacji na tym stanowisku wynosi:
--------------------------------------------------------
(0.2 * 11.20 * 1) + (( 0.08333 * 11.20 * 1)/1) = 3.1733
--------------------------------------------------------
wg wzoru:
--------------------------------------------------------------------------
(czas operacji Tj * stawka kosztów pośr * ilość osób)
+(( czas oper przygot Tpz * stawka kosztów pośr * il osób) / il w szarży)
--------------------------------------------------------------------------
3. Ustalanie stawek kosztów pośrednich
Stawki kosztów pośrednich zapisane są w kartach stanowisk jako stawki
narzutów kosztów pośrednich (en: Shop overhead rate)
Podaje się godzinowe stawki kosztów w PLN
P. Jak obliczyć stawki narzutu ?
O. Na podstawie zapisów na kontach księgi głównej, ustalić koszty pośrednie
poniesione w okresie, np. w kwartale i podzielić wg wybranego klucza
podziałowego, tu: wg zarejestrowanych godzin robocizny bezpośredniej
w tym okresie.
Jeżeli koszty pośrednie stanowią znaczy procent całości kosztów,
np. powyżej 35 %, to rozważyć wprowadzenie Rachunku Kosztów Działań.
(en: ABC Activity Based Costing)
P. Jak aktualizować stawki narzutu ?
O. Okresowo, np. raz na kwartal, ustalić odchylenia kosztów pośrednich,
tj. różnice między kosztami zarejestrowanymi (zaabsorbowanymi)
a kosztami w księdze głównej. Ustalić procent różnicy.
I o ten procent zmienić stawki narzutu w kartach stanowisk.
Podobne obliczenia przeprowadzić dla stawek robocizny zapisanych
w kartach stanowisk.