Traceability. Śledzenie drogi materiałów i wyrobów
1. Opis ogólny
Identyfikacja
Gromadzenie danych
Kontrola jakości
2. Traceability w programie Trawers
Informacje w bazie danych
Zestawienia i raporty
3. Przepływ dokumentów
Firma handlowa
Firma produkcyjna
Zestawienia
4. Zestawienia
Komponenty LOT/SER produktu gotowego
Kroniki dokumentów
5. Opisy standardów
6. Tematy powiązane
1. Opis ogólny
Traceability (identyfikowalność), to jest zdolność śledzenia drogi materiałów,
produktów itd. na różnych etapach przemieszczania, składowania i przekształcania:
* Śledzenie drogi wewnątrz organizacji, np. w produkcji i na zewnątrz,
np. na kolejnych etapach zaopatrzenia i dystrybucji, aż do konsumenta.
* Śledzenie drogi w obu kierunkach, od producenta do konsumenta wyrobu
(en: Forward traceability) i od konsumenta do producenta i dalej do dostawcy
surowców (en: Backward traceability)
Śledzeniu podlegaja wszystkie składowe: surowce (materiały), wyroby i opakowania.
Traceability jest obowiązkowe w wielu branżach, np. w Life Sciences (przemysł
farmaceutyczny, produkcja urządzeń medycznych, biotechnologia)
i w branży żywnościowej (Food Law w UE EC/178/2002)
Identyfikacja
Warunkiem podstawowym, który daje możliwość śledzenia, jest identyfikacja
śledzonego elementu. Do identyfikacji stosuje się unikalne numery (kody).
W programie Trawers ERP do identyfikacji używa się numerów partii LOT/SER.
LOT/SER Numerowanie partiiLOT/SER Zastosowania
Identyfikuje się produkty (wyroby gotowe), pół-produkty oraz komponenty.
Ważne: Identyfikacja wbudowanego komponentu musi być jednoznaczna.
Do produktu wolno wbudować dany komponent tylko z jednym numerem LOT/SER.
Np. Seria filtrów identyfikowana: LOT201234-X-56789 może zawierać komponenty
np. zawory tylko z jednego LOT, np. 057127247K.
Zwykle numery (kody) prezentowane są na asortymencie w formie kodów kreskowych.
Kody kreskowe przyśpieszają odczyt i zmniejszają ryzyko pomyłek.
Kody kreskowe. Zastosowania
Standardy identyfikacyjne
Informacje o produktach i ich składowych przetwarzane są wewnątrz organizacji
oraz przekazywane na zewnątrz, do odbiorców i dostawców. Dlatego komunikaty
muszą być zrozumiałe dla partnerów. Komunikację umożliwia i ułatwia standaryzacja.
Organizacja GS1 opracowała zasady i wymagania wobec rozwiązań traceability.
GS1 GTS
Global Traceability Standard. Globalny Standard Traceability.
Także wewnątrz przedsiębiorstwa, gdy stosuje się systemy informatyczne, ważna jest
standaryzacja oznaczeń na opakowaniach i na poszczególnych jednostkach asortymentu.
* standard GS1: GTIN + nr LOT/SER + data Najlepsze do + masa (waga)
* oznaczenie jednostek opakowaniowych kodem GS1-128
* ujednolicenie etykiet na opakowaniach
* ujednolicenie układu graficznego etykiet
Etykiety GS1-128 Zastosowania
GS1 DataBar
GS1 DataBar. Kody kreskowe stosowane do oznaczania małych przedmiotów.
Stosowane są różne symboliki, także QR Code.
Sieci handlowe stosują DataBar do oznaczania produktów o stałej i zmiennej wadze,
np. mięso, drób, chleb, wyroby mleczarskie i ryby.
W GS1 DataBar zakodowane są: GTIN, data ważności, masa (waga) netto i oznaczenie
partii produkcyjnej LOT/SER. Celem jest zagwarantowanie, że produkt przeterminowany
nie zostanie sprzedany klientowi. Także pomoc w procesie wycofania produktów.
Gromadzenie danych
Kolejnym warunkiem zapewniającym możliwość śledzenia, jest gromadzenie
danych o drodze śledzonego elementu na różnych etapach przemieszczenia,
składowania i przekształcania wewnątrz i na zewnątrz organizacji,
w całym cyklu łańcucha dostaw (en: Supply Chain)
W ramach traceability gromadzi się dane:
---------
Kto ? Identyfikacja podmiotu
np. dostawca 011211
Gdzie ? Identyfikacja miejsca
np. magazyn 20
Kiedy ? Identyfikacja dnia i godziny
np. 20xx.10.13 08:13:02
Co ? Identyfikacja elementu
np. cukier, LOT 20xx/04/12-12 50 kg
Zdarzenie Identyfikacja zdarzenia lub procesu
np. PZ0124 przychod mag
---------
Kontrola jakości
Na poszczególnych etapach procesu produkcyjnego można kontrolować jakość:
* jakość wydawanych składników
* jakość wytworzonych pół-produktów na poszczególnych etapach
* jakość wyrobów przekazywanych do magazynu
W programie Trawers ERP są funkcje umożliwiające definiowanie testów,
funkcje rejestrowania wyników testów oraz tworzenie wymaganej dokumentacji,
np. certyfikatów zgodności z normami i atestów.
W procesach produkcyjnych stosuje się testy jakości zgromadzone w module:
QA1_Zlecenia. Są to funkcje kontroli jakości wskazanego asortymentu.
Wskazuje się asortyment, określa rodzaje testów i rejestruje wyniki.
Patrz szczegóły:
QA1_Zlecenia
W module kontroli jakości QA1_Zlecenia jest rejestrowanie wyników
testów w pozycjach zlecenia.
Wyniki definiują rezultat testu:
[0] Test pozytywny
Gdy wyniki wszystkich testów (testów może być wiele)
mieszczą się w wyznaczonym zakresie: Min - Max
[9] Test negatywny
Gdy wynik, co najmniej jednego testu, (testów może byc wiele)
nie mieści się w wyznaczonym zakresie: Min - Max
Te wskaźniki wpływają na kolejne etapy przetwarzania (procesy)
związane z testowanym asortymentem.
Standardowa procedura jest taka, że asortyment z wynikiem: [9] Test negatywny
nie może podlegać operacjom magazynowym. Np. nie można wydawać odbiorcom
(sprzedawać), nie można wydawać na produkcję.
Patrz szczegóły:
QA1_Zlecenia
Patrz też: Kontrola jakości w produkcji procesowej
Produkcja procesowa. Opis ogólny
Patrz też: Kontrola jakości w procesie wytwarzania materiałów spawalnicznych
Produkcja procesowa 2. Spawalnicze
Patrz też: Kontrola jakości w procesie wytwarzania elektrod:
Produkcja procesowa. Elektrody
2. Traceability w programie Trawers
Schemat przepływu danych: partie LOT/SER
------------------------
(1) -> (2) -> (3) -> (4) >--->---> Wprzód
(5) <- (6) <- (7) <---<---< Wstecz
------------------------
1. Partie materiałów 2. Partie materiałów 3. Partie wyrobów 4. Partie wyrobów
przyjmowane do wydawane gotowych przyjmowane wydawane na sprzedaż
magazynu na produkcję do magazynu
(1) (2) (3) (4)
o--->----------->--o---->------->------>---o---->----->-----o---->--------------->---o
| | | | |
| | | | |
Przychody Zapasy Wytwarzanie Zapasy Rozchody
materiałów materiałów wyrobów wyrobów wyrobów
Zakupy Magazyn Produkcja Magazyn Sprzedaż
| | | |
| | | |
o----<---------<---o-----<----------<----------------<------o-----<-------------<----o
(7) (6) (5)
7. Wiadomo skąd pochodzą 6. Wiadomo jakie partie 5. Wiadomo jakie partie
partie materiałów materiałów wbudowano wyrobów wydano do sprzedaży
wbudowane do wyrobu do wyrobu
Program umożliwia śledzenie drogi na różnych etapach przemieszczania
składowania i przekształcania wewnątrz organizacji oraz gromadzi dane,
na styku organizacji i podmiotu zewnętrznego (en: Traceability Partner).
Gromadzone dane pozwalają na zbudowanie kompletnej odpowiedzi na zapytanie
(en: Trace Request) z informacją o drodze, lokalizacji lub przekształceniu
elementu podlegającemu śledzeniu.
Gromadzone dane pozwalają śledzić drogi przekształceń w obu kierunkach.
Identyfikacja (en: Forward Traceability)
* Od materiału otrzymanego od dostawcy do produktu sprzedanego odbiorcy
(też: en: Upstream Traceability, Where Used)
* Od produktu sprzedanego odbiorcy do materiału dostawcy użytego do produkcji
(też: en: Downstream Traceability, Where Supplied)
Informacje w bazie danych
W programie Trawers identyfikuje się i gromadzi wszystkie konieczne dane
i powiązania między danymi:
---------
Kto ? Identyfikacja odbiorcy, dostawcy, zlecenia produkcyjnego
Gdzie ? Magazyn i miejsce składowania w magazynie
Kiedy ? Dzień i godzina zdarzenia
Co ? Identyfikacja materiału, surowca, wyrobu, opakowania,
tj. symbol indeksu, symbol partii LOT/SER, z możliwością
podania terminu ważności
LOT/SER Numerowanie partiiLOT/SER Zastosowania
Zdarzenie Identyfikacja operacji (transakcji), np. PR przyjęcie do
magazynu, RW wydanie na produkcję, ZW zwrot do dostawcy, itp.
---------
Zestawienia i raporty
Gotowe zestawienia oraz możliwość zbudowania raportów na życzenie, dają odpowiedź na zapytanie o drogę,
lokalizację lub przekształcenie elementów podlegających śledzeniu.
Zestawienia traceability
| Zapytanie / Cel zestawienia | Ścieżka / Funkcja | IdProces |
| ----------------------------------------------------------------------------- | ------------------------------------------------------ | ---------------------- |
| Od kogo kupiono cukier z numerem partii LOT 20xx/04/12-12 ? | Dane w karcie LOT | [MG_KKP20] |
| Gdzie (BinLoc) znajduje się ta partia cukru w magazynie ? | MG > Magazyny > Zajętość miejsc, wg indeksów | [MG_KMS15] |
| Na jakie zlecenie wydano 32 worki tego cukru ? | ZP > Zestawienia > Wydane materiały do zleceń | [ZP_ZRM10] |
| Z której partii cukru użyto surowca do produkcji danego wyrobu ? | ZP > Zestawienia > Komponenty LOT/SER wyrobu gotowego | [ZP_ZPG10] |
| Jakie inne wyroby zawierają cukier z partii LOT 20xx/04/12-12 ? | ZP > Zestawienia > Wyroby gotowe z komponentem LOT/SER | [ZP_ZPG11] |
| Gdzie znajduje się gotowy wyrób (lokalizacja magazynowa BinLoc) ? | MG > Magazyny > Zajętość miejsc, wg indeksów | [MG_KMS15] |
| Komu sprzedano wyrób z danej partii LOT/SER (całość lub część produkcji) ? | NA > Sprzedaż > Dokumenty > Tabelarycznie | [NA_ZDC10] |
| Pokazuje przychody i rozchody poszczególnych partii | MG > Obroty LOT/SER | [MG_ZOB51], [MG_ZOB50] |
| Gdzie znajduje się komponent lub wyrób wg BinKSOM (lokalizacja w magazynie) ? | MG > Zestawienia pomocnicze > Lokalizacje w magazynie | [MG_ZMS10] |
W szczegółach:
* Od kogo kupiono cukier w workach z numerem partii:
LOT 20xx/04/12-12 ?
--> Dane w karcie LOT [MG_KKP20]
* W którym miejscu składowania BinLoc znajduje się ten cukier ?
--> MG > Magazyny > Zajętość miejsc. Asortyment wg indeksów [MG_KMS15]
* Na jakie zlecenie produkcyjne zostały wydane 32 worki tego cukru ?
--> ZP > Zestawienia > Wydane materiały do zleceń [ZP_ZRM10]
* Jaki cukier (z której partii LOT) został wykorzystany
do produkcji tego wyrobu ?
--> ZP > Zestawienia > Komponenty LOT/SER wyrobu gotowego [ZP_ZPG10]
* Jakie inne wyroby zawierają cukier z partii LOT 20xx/04/12-12 ?
--> ZP > Zestawienia > Wyroby gotowe z komponentem LOT/SER [ZP_ZPG11]
Program poszukuje wyrobów gotowych, które mają numerację LOT/SER,
które mają wbudowane komponenty o podanym numerze LOT/SER.
Np. można ustalić kto kupił wyroby zawierające ten cukier.
* W którym miejscu składowania BinLoc znajduje się ten wyrób ?
--> MG > Magazyny > Zajętość miejsc. Asortyment wg indeksów [MG_KMS15]
* Komu została sprzedana całość lub część dziennej produkcji wyrobu
z tym numerem LOT/SER ?
--> NA > Sprzedaż > Dokumenty. Tabelarycznie [NA_ZDC10]
Kronika sprzedaży zawiera numery LOT/SER
--> MG > Zapasy > Obroty magazynowe > Obroty LOT/SER
Obroty wskazanych LOT/SER (a) [MG_ZOB51]
Obroty wskazanych LOT/SER (b) [MG_ZOB50]
* W którym miejscu, wg BinKSOM, jest komponent i wyrób
--> MG > Zestawienia pomocnicze > Lokalizacje w magazynie [MG_ZMS10]
**************************************************************************
3. Przepływ dokumentów
3.1 Ogólnie. Tabelarycznie
Firma handlowa
| Etap | Dokument (typ) | Rejestrowane informacje | Cel / efekt traceability |
| --------------------------- | ------------------ | ------------------------------------------------------------------------------------------------ | ------------------------------------------------------- |
| Przychód towaru od dostawcy | [PR] Przychód | - Identyfikator dostawcy - Indeks towaru (KIM) - Numer partii LOT/SER - Termin ważności | Identyfikacja źródła towaru |
| Rozchód towaru do odbiorcy | [RO] Rozchód | - Identyfikator odbiorcy - Indeks towaru (KIM) - Numer partii LOT/SER | Identyfikacja kto i kiedy otrzymał daną partię produktu |
Firma produkcyjna
| Etap | Dokument (typ) | Rejestrowane informacje | Cel / efekt traceability |
| ------------------------------------ | ------------------ | ----------------------------------------------------------------------------------------------| ----------------------------------------------------------------- |
| Przychód komponentu od dostawcy | [PR] Przychód | - Identyfikator dostawcy - Indeks komponentu (KIM) - Numer partii LOT/SER - Termin ważności | Możliwość wstecznego śledzenia pochodzenia komponentu |
| Rozchód komponentu na produkcję | [RO] Rozchód | - Indeks komponentu - Numer LOT/SER - Numer zlecenia produkcyjnego | Połączenie komponentu z konkretnym zleceniem i produktem końcowym |
| Przychód wyrobu gotowego do magazynu | [PR] Przychód | - Numer zlecenia produkcyjnego - Indeks wyrobu (KIM) - Numer partii LOT/SER - Termin ważności | Zapisanie partii gotowego wyrobu i powiązanie ze zleceniem |
| Rozchód wyrobu gotowego do odbiorcy | [RO] Rozchód | - Identyfikator odbiorcy - Indeks wyrobu (KIM) - Numer partii LOT/SER | Identyfikacja klienta, który otrzymał daną partię produktu |
Zestawienie: Identyfikacja wsteczna (Backward Traceability)
| Krok | Czynność |
| -------- | ------------------------------------------------------------------- |
| 1 | Znalezienie dokumentu [RO] sprzedaży partii PR123 |
| 2 | Odczytanie numeru zlecenia produkcyjnego (np. ZL987) |
| 3 | Ustalenie numerów partii komponentów wydanych na zlecenie ZL987 |
| 4 | Odczytanie dostawców tych komponentów z dokumentów przyjęcia [PR] |
Zestawienie: Wyroby z komponentem LOT/SER (ZP_ZPG11)
| Cel | Działanie w systemie Trawers |
| ---------------------------------------------------------- | ------------------------------------------------------------- |
| Zidentyfikowanie produktów zawierających wadliwy komponent | Przeszukiwanie wyrobów wg numeru LOT/SER komponentu |
| Ustalenie, kto kupił produkty z wadliwym komponentem | Zestawienie sprzedaży wg numerów LOT/SER wyrobu |
| Obsługa wycofań / reklamacji / serwisowania | Wyszukiwanie półproduktów i produktów finalnych z komponentem |
3.2 W szczegółach
3.2.1 Firma handlowa
Przychód towaru od dostawcy do magazynu
Rejestracja dokumentu [PR] Przychód
- identyfikator dostawcy, tj. symbol dostawcy z kartoteki dostawców
- unikalny identyfikator towaru, tj. indeks z kartoteki KIM,
numer LOT/SER i termin ważności
Wydanie (rozchód) towaru dla odbiorcy
Rejestracja dokumentu [RO] Rozchód produktu
- identyfikator odbiorcy
- unikalny identyfikator towaru, tj. indeks z kartotek KIM
i numer LOT/SER
Informacje zapisane w dokumentach pozwalają na śledzenie drogi
towaru od dostawcy, poprzez magazyn aż do odbiorcy (klienta).
LOT/SER Numerowanie partiiLOT/SER Zastosowania
3.2.2 Firma produkcyjna
Przychód komponentu od dostawcy do magazynu
Rejestracja dokumentu [PR] Przychód
- identyfikator dostawcy, tj. symbol dostawcy z kartoteki dostawców
- unikalny identyfikator komponentu, tj. indeks z kartoteki KIM,
numer LOT/SER i termin ważności
Wydanie (rozchód) komponentu z magazynu na produkcje
Rejestracja dokumentu [RO] Rozchód komponentu
- unikalny identyfikator komponentu, tj. indeks z kartoteki KIM,
numer LOT/SER
- symbol zlecenia produkcyjnego
Zapewnić, że na dane zlecenie (wyrób) wydaje się tylko jeden LOT/SER
danego komponentu (unikalna identyfikacja partii).
Przychód gotowego produktu do magazynu
Rejestracja dokumentu [PR] Przychód produktu
- symbol zlecenia produkcyjnego
- unikalny identyfikator gotowego produktu, tj. indeks z kartoteki KIM,
- nadanie (generowanie) numeru LOT/SER i terminu ważności
Wydanie (rozchód) produktu dla odbiorcy
Rejestracja dokumentu [RO] Rozchód produktu
- identyfikator odbiorcy
- unikalny identyfikator gotowego produktu, tj. indeks z kartoteki KIM,
i numer LOT/SER
3.2.3 Zestawienia
Informacje zapisane w dokumentach pozwalają na śledzenie drogi
komponentu od dostawcy, poprzez magazyn i produkcję aż do odbiorcy (klienta).
Zestawienie: Identyfikacja wsteczna
(en: Backward Traceability)
Z jakich komponentów i przez kogo dostarczonych, wytworzony został produkt,
partia nr PR123, który został sprzedany odbiorcy XYZ ?
Proces tworzenia zestawienia:
- Wyszukanie dokumentu rozchodu produktu, partia PR123
w zbiorze transakcji rozchodow magazynowych
- Ustalenie nr zlecenia produkcyjnego, w którym wytworzono produkt,
partia PR123, w zbiorze transakcji przychodów, np. ZL987
- Ustalenie numerów partii komponentow wydanych na zlecenie ZL987,
np. KO123, KO124, KO125
- Ustalenie dostawców komponentów, tu: KO123, KO124, KO125,
na podstawie zbioru transakcji przychodów
Zestawienie: Wyroby z komponentem LOT/SER
ZP > Zestawienia > Wyroby gotowe z komponentem LOT/SER [ZP_ZPG11]
Program poszukuje wyrobów gotowych, które mają numerację
LOT/SER (wskaźnik w KIM) i które mają wbudowane komponenty
o podanym numerze LOT/SER.
Np. można ustalić kto kupił wyroby mające wadliwe komponenty.
Zastosowanie programu:
- Klient zglasza, ze produkt ma wadę
Ustalamy LOT/SER sprzedanego produktu
- Ustalamy który komponent produktu jest wadliwy
Ustalamy numer LOT/SER tego komponentu
- Wyszukujemy produkty gotowe, które mają wadliwy komponent [ZP_ZPG11]
- Informujemy wszystkich klientow, ktorzy kupili produkty
z wadliwym komponentem. Np. wycofujemy produkt
lub serwisujemy produkt (wymieniamy komponent)
- (opcja) Wyszukujemy pół-produkty, które mają wadliwy
komponent i produkty finalne, które mają wbudowane
wadliwe pół-produkty
Także wycofujemy same pół-produkty (jeżeli były w sprzedaży)
- Informujemy dostawce (producenta), że komponent jest
wadliwy. I dalej: zwrot lub wymiana na poprawny
Patrz też:
LOT/SER Numerowanie partiiLOT/SER Zastosowania
Patrz też:
Program ERP a Roboty przemysłowe
4. Zestawienia
Zestawienia, które dają odpowiedź na zapytania o drogę,
lokalizację lub przekształcenia elementów podlegających śledzeniu.
Komponenty LOT/SER produktu gotowego
ZP > Zestawienia > Komponenty LOT/SER wyrobu gotowego [ZP_ZPG10].
Podaje z jakich komponentów (podaje numery LOT/SER) zbudowano wyrób
o wskazanych numerach LOT/SER.
Polem łączącym jest nr zlecenia w karcie produktu i w dokumentach
wydania komponentów na produkcję.
Program pyta o wyrób identyfikowany LOT/SER.
Z karty LOT/SER pobiera nr zlecenia, w którym ten wyrób został wytworzony.
W zbiorze transakcji ZP, w okresie wytwarzania (daty zlecenia)
szuka dokumentów rozchodu komponentów wydanych na to zlecenie.
Nr zlecenia jest polem łączącym wyrób i komponenty
NOTE: Wyrób i wszystkie jego komponenty muszą mieć włączony w KIM wskaźnik:
Ewidencja partii LOT [T]
lub Ewidencja partii SER [T]
Patrz też:
LOT/SER Numerowanie partiiLOT/SER ZastosowaniaNr zlecenia produkcyjnego zapisywany jest w kartach LOT/SER
Kartoteka zleceń produkcyjnych
Kroniki dokumentów
* Kronika sprzedaży zawiera numery partii LOT/SER [NA_ZFA10] [NA_ZDC10] [NZ_ZKS10]
Można ustalić komu sprzedano towar (wyrób) o numerze partii nnn ?
Można ustalić komu sprzedano towar (wyrób) z surowcem o numerze partii xxx ?
Takie raporty są konieczne w sytuacji wycofania danej partii towaru z rynku.
Trzeba ustalić komu sprzedano, w jakiej ilości i jakim dokumentem.
* Kronika zakupu zawiera numery partii LOT/SER [NZ_ZZS60]
Raporty i analizy
* Dokumenty (transakcje) magazynowe zawieraja numery partii LOT/SER [MG_ZOB51]
Dokumenty magazynowe
* Miejsca składowania wg dokumentów zawierających numery partii LOT/SER
WMS Miejsca składowania
5. Opisy standardów
Standardy GS1
https://www.gs1.org/standards
fTRACE Food Traceability Platform
fTRACE jest platformą, która gromadzi dane o etapach i miejscach przemieszczania
produktów żywnościowych. Wykorzystywana jest przez producentów, dystrybutorów
i konsumentów do śledzenia drogi przemeszczania żywności w obu kierunkach:
od producenta do konsumenta i od konsumenta do producenta.
fTRACE stosuje standard GS1 EPICS do identyfikacji drogi produktu.
Do identyfikacji firm stosuje standard GLN. Do identyfikacji produktów GTIN.
Jednostki ładunkowe identyfikuje SSCC (Serial Shipment Container Code).
Kontenery oznakowane GIAI (Global Individual Asset Identifier)
i GRAI (Global Returnable Asset Identifier).
Platformą zarządza niemiecka firma fTRACE GmbH w Kolonii. Firma jest oddziałem
organizacji GS1 Germany.
Z fTRACE GmbH współpracują organizacje GS1 w Irlandii, Austrii, Portugali, Hiszpanii, itd.