1. Opis ogólny
2. Ochrona przed nieuprawnionym dostępem
Dostęp do komputera i katalogów
Hasła logowania
Hasła autoryzowania transakcji
Adresy IP logowania
System uprawnień: role i operatorzy
Uprawnienia do funkcji
Uprawnienia do obiektów (filtry)
Uprawnienia do plików grup załączników
Blokowanie i deaktywowanie
Monitorowanie czynności
Zarządzanie sesjami
Rozdzielenie uprawnień
Defraudacje, malwersacje
Kontrola upustów
Cyfry i sumy kontrolne
RefNo. Identyfikacja dokumentów transakcyjnych
3. Rejestrowanie zmian w danych
Kto i kiedy dopisał, kto i kiedy zmienił
Znaczące daty
Kronika (log) zmian w danych
4. Diagnozowanie systemu
5. Transakcyjność i restart
6. Przywracanie systemu
7. Odbudowa spójności bazy danych
8. Obsługa błędów i pomyłek
9. Podział zadań w procesach
Opis ogólny
Akceptowanie zamówień zakupu
Akceptowanie zamówień sprzedaży
Autoryzowanie operacji
10. Trawers a kontrola wewnętrzna
11. Bezpieczeństwo techniczne
12. Ochrona danych osobowych (RODO) a Trawers
13. Normy i standardy bezpieczeństwa informacji
ISO 27001. System zarządzania bezpieczeństwem informacji
CIA Triad. Confidentiality Integrity Availability
14. Tematy powiązane
1. Opis ogólny
Cele metod i technik zapewniających bezpieczeństwo w programie Trawers:
* Ochrona przed bezprawną ingerencją i przed przypadkowym lub celowym
zniszczeniem lub zniekształceniem danych
* Ochrona przed nieuprawnionym dostępem, szczególnie do wrażliwych danych
* Identyfikowanie czasu i osób wykonujących czynności (funkcje) w programie
* Identyfikowanie czasu i osób dokonujących zmian w gromadzonych danych
* Diagnozowanie systemu, w tym: kontrolę spójności (integralności) bazy danych
* Odbudowa spójności bazy danych
* Obsługa błędów operacji wykonywanych przez operatorów i przez program
2. Ochrona przed nieuprawnionym dostępem i bezprawną ingerencją
2.1 Cele i metody ochrony
Metody ochrony:
* Przed niewłaściwym użyciem systemu komputerowego
* Przed dostępem osób nieuprawniowych (en: Intrusion Detection)
* Ustalenie, kto bez uprawnień używa lub próbuje używać systemu komputerowego
* Ustalenie, kto nadużywa lub próbuje nadużywać uprawnień. Tj. ma pewne prawa
ale próbuje je nieuprawnienie poszerzyć
Dostęp do komputera i katalogów
Mechanizmy systemu operacyjnego: ograniczenie dostępu do katalogów,
prawa tylko do odczytu, kontrola dostępu z sieci, sieć VPN, itp.
Te zadania zwykle należą do administratora IT. Powinien mieć
kompetencje, wiedzę i doświadczenie w tej dziedzinie.
Utrzymanie instalacji IT
2.2 Hasła
Hasła logowania
Hasła logowania operatorów (użytkowników) zabezpieczające przed
nieautoryzowanym dostępem.
Pierwsze hasło operatora wpisuje administrator podczas dopisywania
operatora do tabeli operatorów (użytkowników).
Tabela operatorów
Hasło można zmienić w funkcji: Zmiana hasła.
Operator sam może zmienić swoje hasło, ale musi podać poprzednie.
Administrator może zmienić hasło operatora bez podawania poprzedniego.
W programie jest:
[0] Prosta kontrola haseł
[1] Rozbudowana kontrola haseł
Opis w mechanizmu jest w sekcji: Polityka kontroli haseł, w parametrach AD
Parametry systemu AD
Hasło obowiązuje przez podaną liczbę dni, np. 365
Później operator musi zmienić hasło.
Błędne hasło podane 3-krotnie powoduje wylogowanie i oznaczenie,
że operator jest [#] Nieaktywny. Konieczna jest ingerencja administratora.
Administrator może powtórnie aktywować [ ] nieaktywnego operatora.
Wyłączenie operatora po 3-krotnym podaniu błędnego hasła zapobiega
uzyskaniu nieuprawnionego dostępu poprzez kolejne próby zgadywania hasła.
Informacje o błednych hasłach zapisywane są w logu.
Kronika operacji (log)
Hasła autoryzowania operacji
Autoryzacja to jest potwierdzenie, że dany operator jest uprawniony
do wykonania operacji lub funkcji w programie.
Operator potwierdza swoje uprawnienie przy pomocy hasła.
Wykonane autoryzacje zapisywane są do logu (kroniki zdarzeń)
Autoryzowanie operacji
Hasła dostępu do skrzynki e-mail #Bezpieczeństwo
Login i hasło służą do weryfikacji użytkownika na serwerze poczty
przychodzącej i wychodzącej.
Wbudowana poczta TrEmail
Adresy IP logowania #Bezpieczeństwo
Można sprawdzać prawo do logowania się z konkretnego komputera. Podaje się adresy IP,
z których operator może się logować. Można zabronić logowania z innych adresów
niż firmowe, np. z domu lub z kafejki internetowej.
Parametry pracy operatorów
Automatyczne logowanie #Uprawnienia
Do programu można zalogować się bez podawania danych startowych: symbol firmy,
symbol operatora, hasło, data.
Dane to można pobrać ze zmiennych środowiskowych:
Nazwy zmiennych Zawartość
--------------- ---------
TR_FIRMA - symbol firmy
TR_OPERATOR - symbol operatora
TR_HASLO - hasło operatora
TR_DATA - data przetwarzania
Zmienne środowiskowe
2.3 System uprawnień: role i operatorzy
Role i operatorzy
Prawa wykonywania (wywołania) funkcji użytkowej lub prawo dostępu
do informacji zgromadzonych w bazie danych ustala się dla roli (ról)
i operatora (operatorów).
Role można przypisać operatorom. Jedną rolę można przypisać wielu
operatorom. Po przypisaniu, operator uzyskuje (dziedziczy) uprawnienia
przydzielone roli. Nie trzeba oddzielnie ustalać uprawnień operatora.
Reguły zależności podano w opisie: Parametry roli a parametry operatora.
Uprawnienia operatorów
Można rozszerzyć uprawnienia operatora. Tj. do uprawnień dziedziczonych
na podstawie roli, można dodać operatorowi uprawnienia indywidualne.
Tabela uprawnień dla roli usprawnia administratorom proces nadawania uprawnień.
Gdy wielu operatorów ma te same uprawnienia, to wystarczy powiązać
ich z rolą. Także, po dodaniu nowego operatora wystarczy wskazać jego rolę.
Nie trzeba oddzielnie nadawać uprawnień.
Uprawnienia do funkcji #Bezpieczeństwo
System uprawnień użytkowników do wykonywania funkcji (procesów) w systemach:
* funkcje wywoływane bezpośrednio z menu
* funkcje wywoływane w zakładkach kartotek i dokumentów (F2-cd.)
* funkcje wywoływane w F12 Menu wewnętrzne
* funkcje wybierane przyciskami i klawiszami (funkcje pozorne)
Podstawowe uprawnienia operatorom nadaje się do funkcji (procesów) w menu systemów.
Oddzielnie nadaje się prawa do funkcji: Dopisywanie, Korekta, Usuwanie, Przeglądanie, Wydruk.
Uprawnienia operatorów
Niektórym funkcjom w zakładkach kartotek i dokumentów (wywoływanych zwykle: F2-cd.
trzeba nadać uprawnienia.
Np. NA > Kartoteka odbiorców > F2-cd. > Dane finansowe (zakładka) > Wyświetlanie / Korekta)
Funkcje w F12 Menu wewnętrzne (dziedziczą) nadane uprawnienia do funkcji w systemach.
F12 Menu wewnętrzne (kontekstowe)
Funkcjom wybieranym przyciskami i klawiszami (w locie) można nadać uprawnienia
mechanizmem: Funkcje pozorne.
Uprawnienia. Funkcje pozorne
Uprawnienia do obiektów (filtry) #Bezpieczeństwo
System uprawnień do dostępu do obiektów systemowych, np. magazynów, kas,
symboli dekretacji, do kartotek, np. tylko kontrahenci swojego oddziału
Warunki (filtry) operatorów
W programie Trawers obowiązuje reguła, że zwykły użytkownik
(nie administrator) po zarejestrowaniu go w systemie, nie ma żadnych uprawnień.
Uprawnienia trzeba nadać (en: Pessimistic security model).
Uprawnienia w firmie wielo-oddziałowej
Zwykle ogranicza się dostęp operatorów:
* do informacji o dostawcach i odbiorcach innych oddziałów
* do przeglądania cen zakupów
* do wybranych funkcji
* do kas i rachunków bankowych
Bezpieczeństwo. Wielo-oddziałowość
Uprawnienia do plików grup załączników #Bezpieczeństwo #Załączniki
W programie można nadać uprawnienia do grup załączników.
Operator może wstawić, wyświetlić i pobrać plik załącznika tylko jeżeli ma prawa
do grupy, do której należy załącznik.
Dokumenty powiązane (załączniki)
Rozdzielenie uprawnień #Bezpieczeństwo
Rozdzielenie funkcji wprowadzania, korekty, usuwania i zatwierdzania.
Jeden użytkownik (operator) wykonuje jedną funkcję, np. rejestruje dokument
a inny zatwierdza (zasada czworga oczu).
Przetwarzanie dokumentów
Prawo do własnych dokumentów #Bezpieczeństwo #Zakazy
Poszczególnym operatorom można dać prawo do przeglądania i korygowania
tylko tych dokumentów sprzedaży i zakupu, które sami zarejestrowali.
NA ZO
---- ----
Patrz też: 0617/0510 (przegląda i poprawia własne)
0605/0905 (zatwierdza własne)
0619/0511 (przegląda i poprawia własnego oddziału)
0712/0906 (zatwierdza własnego oddziału)
Parametry operatorów 05xx 06xx 07xx ...
Patrz też:
Dokumenty sprzedaży NADokumenty zakupu ZO
NOTE: Rozliczenie własnych dokumentów operator może oglądać
w zakładce dokumentu: F2-cd.
2.4 Blokowanie i deaktywowanie obiektów
Blokowanie #Bezpieczeństwo #Zakazy
Dostęp do obiektów systemowych, np. kart magazynowych lub kontrahentów
można ograniczyć mechanizmem uprawnień.
Dodatkowo, poszczególne zapisy (rekordy) można blokować: Blokada [T/N]
oraz deaktywować: Aktywny [T/N]. Np. Gdy kontrahent jest zablokowany,
to nie można rejestrować transakcji sprzedaży i zakupu. Nie można też
rejestrować wypłat środków pieniężnych.
Zarządzanie bazą odbiorców
Można też wykorzystać wskaźnik: Status w kartotece rozrachunków i zabronić
płacenia dostawcy gdy wskaźnik jest np. [W] Wstrzymana płatność
Rozrachunki z kontrahentami
Obiekty prywatne #Bezpieczeństwo #Zakazy
Wielu obiektom można nadać status: Publiczne lub Prywatne
Publiczne: dostęp mają wszyscy operatorzy
Prywatne: dostęp ma tylko autor (właściciel)
Status: Publiczne lub Prywatne można nadać:
* Notatki CRM Prywatna ? T/N
* Zapytania Query Zablokowne [*]
* E-maile w prywatnych skrzynkach
* RaportyPM Wskaźnik w param PM
Pola prywatne (poufne, wrażliwe) #Bezpieczeństwo #Zakazy
(alfa)
Wybrane pola w kartotekach można zaszyfrować (zakodować) i udostępniać
przeglądanie i redagowanie uprawnionym operatorom.
Bezpieczeństwo. Dane prywatne
Blokowanie dostępu #Bezpieczeństwo #Zakazy
Kończenie nieaktywnych sesji (wylogowanie operatora) po okresie bezczynności.
Blokowanie nieaktywnych sesji. Komunikat: [Blokada dostępu].
Aby wznowić pracę (sesję), operator musi podać hasło.
Zarządzanie sesjami
Data transakcji zgodna z datą systemową #Bezpieczeństwo #Nakazy
Daty dokumentów (transakcji) wyznaczają okres obliczeniowy, do którego
należy dokument. Daty dokumentów to zwykle są daty systemowe (czasy systemowe).
Uprawniony operator (param: 0718) może zmienić datę systemową na inną
podczas logowania się do programu (data transakcji).
Tzn. może wskazać inny dzień niż bieżący dzień kalendarzowy.
Okresy obliczeniowe
2.5 Kolejne mechanizmy ochrony
Monitorowanie czynności #Bezpieczeństwo
Kronika (log) operacji wykonywanych przez użytkowników
Monitorowanie nieuprawnionych działań (en: Intrusion Detection)
Kronika operacji (log)
Zarządzanie bazą danych #Bezpieczeństwo
W programie są funkcje i procesy zapewniające integralność i spójność bazy danych.
Zarządzanie bazą danych
Ograniczenie Shadow IT
Shadow IT (IT w cieniu), to sytuacja, gdy pracownicy firmy korzystają z dodatkowych
programów, które nie są pod bezpośrednim nadzorem administratorów IT.
Takie programy mogą być zródłem wycieku wrażliwych danych oraz włamań.
Dodatkowym zagrożeniem dla pracy firmy jest sytuacja, gdy najbardziej aktualne
dane znajdują się w zbiorach dodatkowych programów a nie w centralnej bazie danych.
Decyzje podejmowane przez innych użytkowników na podstawie nieaktualnych danych
mogą być błędne.
Maskowanie, zaciemianie
(en: Obfuscation, de: Obfuskation, Vernebeln, Unklar machen)
Spowodowanie, że osobom nieuprawnionym zapisy w bazie danych będą niewidoczne
lub trudne do zrozumienia.
Typowe zastosowania mechanizmu: zaciemnienie danych osobowych (en: Personal Data),
zaciemnianie istotnych danych finansowych, danych konstrukcyjnych, patentów.
W programie Trawers:
* Param operatora 0611 [1] Nie zobaczy cen zakupu
* Param operatora 0635 [1] Nie zobaczy dostawcy towaru
Defraudacje, malwersacje
Ochrona przez przywłaszczaniem powierzonych pieniędzy lub majątku.
Faktury sprzedaży można wydrukować tylko po zatwierdzeniu.
Eliminuje możliwość zmiany faktury już po wydrukowaniu.
Np. operator wystawia fakturę, drukuje, pobiera pieniądze lub towar
i usuwa fakturę lub zmienia (zmniejsza) kwoty na fakturze.
Oznaczyć parametry:
0231 [1] Operatorzy (wszyscy) wydrukują tylko zatwierdzone
0507 [1] Wskazany operator wydrukuje tylko zatwierdzone
Trawers. Parametry
* System cyfr kontrolnych zapewniający integralność najważniejszych
obiektów systemowych, np. EAN13, NIP, VIN.
* Sumy kontrolne, np. JPK: SumaKwotOperacji, Polecenia księgowania: Sumy Wn i Ma.
RefNo. Identyfikacja dokumentów transakcyjnych
* Numery referencyjne RefNo, to są numery jednoznacznie identyfikujące
dokumenty w bazie danych programu Trawers ERP.
Po zapisaniu dokumentu, numery RefNo nie mogą być edytowane (zmieniane).
Program zapewnia integralność danych i możliwość śledzenia transakcji.
RefNo. Numery referencyjne dokumentów
3. Rejestrowanie zmian w danych
(en: Audit ChangeLog, AuditTrail)
* Rejestrowanie: kto i kiedy dopisał, kto i kiedy zmienił
AddProc AddDate AddDatD AddTime AddUser AddSyst ModTime <-- dopisanie
ChgProc ChgDate ChgDatD ChgTime ChgUser ChgSyst ModTime <-- zmiany
* ModTime
* Znaczące daty
* Kronika (log) zmian w danych
* Statystyki baz danych
Patrz szczegóły:
ChangeLog. Kronika zmian w danych
Patrz też:
Formaty, daty, czasu, liczb
4. Diagnozowanie systemu
* Kontrola spójności (integralności) bazy danych w funkcji weryfikacji
Diagnozowanie i usuwanie problemów
* Kontrola spójności danych transakcyjnych. Np. zgodności nagłówków
i pozycji w funkcji: Tworzenie próbne poleceń księgowania
* Kontrola zgodności zapisów w księgach pomocniczych i księdze głównej
Księga główna i księgi pomocnicze
* Zestawienia kontrolne, np. porównanie cen w cennikach sprzedaży,
zestawienie: polityka marż i upustów
Zestawienia kontrolne
* Audyt spójności systemu uprawnień tj. czy nie ma luk, nieoczekiwanych
uprawnień dla osób o roli, która normalnie nie powinna dawać takich praw
Diagnozowanie i usuwanie problemów
* Diagnozowanie bezpieczeństwa (en: Security Auditing)
Na podstawie zapisów w kronice operacji (logu) można ustalić:
- Które wydanie programu zostało uruchomione (DataExe)
- Kto logował się do programu: logowania udane, logowania nieudane
- Kto wylogowywał się z programu: w normalnym trybie, automatyczne zamykanie sesji
- Które funkcje wykonywali operatorzy
- Które dane zmieniano w kartotekach
- Kto zmieniał hasła
- Kto usuwał rekordy z kartotek
- Kto aktualizował zbiory danych
Kronika operacji (log)
5. Transakcyjność i restart
Spójność bazy danych
Program zapewnia zachowanie spójności bazy danych (en: Data integrity).
poprzez mechanizm transakcyjności. W skrócie, polega on na zapewnieniu,
że proces sekwencyjnej aktualizacji wielu zbiorów danych (tabel) zostanie
poprawnie zakończony.
Restart i dokończenie transakcji
Jeżeli, z jakichś powodów, proces zostanie przerwany i transakcja nie zostanie
dokończona, to procedura restartu zapewni dokończenie transakcji.
Patrz szczegóły:
Baza danych. Transakcyjność i restart
6. Przywracanie systemu
Przywracanie systemu (en: System restore, de: Systemwiederherstellung)
to funkcja programu (stosowana m.in. w systemach operacyjnych Windows),
która pozwala przywrócić system (zbiory danych i pliki pomocnicze)
do stanu jaki był w konkretnym momencie w przeszłości, w tzw. punkcie przywracania.
W programie Trawers są funkcje:
* Tworzenie punktu przywracania (snapshot)
* Odtwarzanie do stanu z punktu przywracania (odtwarzanie z snapshot)
Zarządzanie bazą danych
7. Odbudowa spójności bazy danych
Kontrole spójności bazy danych, tzn. zgodności zapisów w zbiorach powiązanych
odbywają się w funkcji: Weryfikacja.
Weryfikacja może przebiegać w dwóch trybach:
Diagnozowanie
Weryfikacja globalna (diagnozuje wszystkie systemy) znajduje się
w AD > Trawers > Globalna gospodarka zbiorami [AD_PGZ87]
Zarządzanie bazą danych
Dodatkowo, funkcje weryfikacji znajdują się w poszczególnych systemach
Weryfikacja spójności danych
Diagnozowanie i poprawianie
Weryfikacje z automatycznym poprawieniem znajdują się w poszczególnych
systemach. Weryfikacja globalna tylko diagnozuje. Nie poprawia danych.
Poprawienie polega na doprowadzaniu do zgodności zapisów w kartotekach
na podstawie zapisów w zbiorach danych transakcyjnych.
Np. powtórne obliczenie kwot w kartotece rozrachunków wg faktur.
Reguła: jako prawidłowe program przyjmuje zapisy w dokumentach.
Zapisy w kartotekach przyjmuje się jako wtórne i trzeba je doprowadzić
do zgodności z dokumentami.
Diagnozowanie i usuwanie problemów
8. Obsługa błędów i pomyłek
* Błędy operacji wykonywanych przez operatorów: kontrole wartości,
słowniki i tabele ograniczające dowolność rejestrowanych danych,
kontrola kolejności zamykania okresów, itp.
* Błędy w kodzie programu: samo-detekcja, np. dzielenie przez zero,
plik: trerror.log zawierający szczegóły techniczne problemu
i informacje o środowisku, w którym wystąpił
Trawers. Zgłoszenie problemu
* Raportowanie problemów w kronice operacji, tj. w pliku log
np. znaki [err:] poprzedzają komunikaty o wykrytych problemach
Kronika operacji (log)
9. Podział zadań w procesach
Opis ogólny
Podział zadań polega na rozdzieleniu, na kilka osób, kolejnych czynności
wykonywanych w realizowanym procesie.
(en: SOD Segregation of duties, de: Funktionstrennung)
Jeden użytkownik (operator) wykonuje jedną funkcję, np. rejestruje dokument
a inny zatwierdza (zasada czworga oczu).
Przykładem spoza informatyki jest parafka prawnika na umowach z kontrahentami.
Akceptowanie zamówień zakupu
Akceptowanie zamówienia zakupu, tj. wyrażenie zgody przez upoważnioną osobę
na wysłanie zamówienia do dostawcy.
Typowe sytuacje:
* Zamówienie zakupu na kwotę poniżej 5 tyś, może akceptować referent działu zaopatrzenia
* Zamówienie na kwotę powyżej 5 tyś, musi akceptować kierownik działu.
Cykl przetwarzania zamówień zakupu
Akceptowanie zamówień sprzedaży
Akceptowanie zamówienia sprzedaży to jest proces uzgodniania możliwości
realizacji zamówienia wewnątrz firmy.
Można sprawdzać:
* czy transakcja zapewnia oczekiwaną marże
* czy w magazynie jest wystarczająca ilość asortymentu
* czy odbiorca nie przekroczy limitu kredytowego
Cykl przetwarzania zamówień sprzedaży
Autoryzowanie operacji
Autoryzacja to jest potwierdzenie, że dany operator jest uprawniony
do wykonania operacji lub funkcji w programie.
Np. autoryzacja jest wymagana, aby zakończyć rejestrację paragonu bez zapłaty.
Operator potwierdza swoje uprawnienie przy pomocy hasła.
Patrz szczegóły:
Autoryzowanie operacji
10. Trawers a kontrola wewnętrzna
Kontrola wewnętrzna
Kontrola wewnętrzna spełnia ważną rolę w zapobieganiu i wykrywaniu nadużyć
oraz w ochronie zasobów materialnych i niematerialnych przedsiębiorstwa.
Program Trawers wspomaga kontrolę wewnętrzną.
* W obszarze bezpieczeństwa danych, poprzez mechanizmy bezpieczeństwa
* W obszarze prowidłowości wprowadzanych danych, poprzez rozdzielenie
funkcji wprowadzania, korekty, usuwania i zatwierdzania
* W obszarze zgodności zapisów zródłowych i zapisów w księgach,
poprzez właściwą organizację ksiąg rachunkowych
* W obszarze nadzoru nad spójnością danych, poprzez logi, raporty,
zestawienia kontrolne, alarmy, powiadomienia
* W obszarze nadzoru nad prawidłowością procesów, poprzez kontrolę
stanów alarmowych i wartości krytycznych, np. limitów kredytowych
i minimalnych marży
* W obszarze wczesnego ostrzegania poprzez ustanawianie tzw. czerwonych
flag (en: Red Flag Rule). Czerwona flaga, to jest wskaźnik,
że zaobserwowano niepokojące zjawiska. Pojawienie się wskaźnika
nie dowodzi nieprawidłowości, np. oszustwa lub nieuprawnionych działań
w programie. Jest jednak sygnałem aby przyjrzeć się operacjom.
KPI. Miary, wskaźniki efektywności
Funkcje (zadania) kontrolne mają także wskaźniki KPI.
KPI Kluczowe wskaźniki efektywności
(en: Key Performance Indicators, de: Leistungskennzahl)
Finansowe i niefinansowe mierzalne wskaźniki, które pozwalają ocenić
w jakim stopniu przedsiębiorstwo realizuje swoje zadania gospodarcze
operacyjne i strategiczne. Mierniki oceny sukcesu organizacji.
Patrz szczegóły:
KPI. Miary, wskaźniki efektywności
11. Bezpieczeństwo techniczne
Za bezpieczeństwo techniczne odpowiada administrator IT
Utrzymanie instalacji IT
Kilka porad podanych jest w opisie wymagań technicznych, np. zapewnienie
że użytkownik programu Trawers nie będzie miał bezpośredniego dostępu
do plików zgromadzonych na serwerze: Automatyczne logowanie do Trawersa
Linux i Windows Wymagania techniczne
12. Ochrona danych osobowych (RODO)
Konieczność ochrony danych osobowych (en: Personally Identifiable Information PII)
przed nieuprawnionym dostępem i kradzieżą rośnie w miarę rozwoju środków i metod
masowego gromadzenia danych.
Instytucje UE opracowały RODO Rozporządzenie o Ochronie Danych Osobowych.
(en: GDPR General Data Protection Regulation) #RODO
Dotyczy wszystkich firm, które gromadzą i wykorzystują dane dotyczące
osób fizycznych, np. firmy ubezpieczeniowe i instytucje finansowe
ale także sklepy internetowe i salony kosmetyczne.
RODO nie zawiera żadnych konkretnych wytycznych i wskazówek jak zabezpieczać
dane osobowe. Każdy przedsiębiorca powinien utworzyć własne rozwiązania
przestrzegając zasad RODO.
Obowiązki ochrony danych a program Trawers
Jakich zasad RODO powinien przestrzegać przedsiębiorca (Administrator Danych Osobowych)
i jakie właściwości programu Trawers mogą mu w tym pomóc ?
* Zasada rzetelności i prawidłowości
Zapewnić, że zgromadzone dane osobowe są poprawne i aktualne i ich przetwarzanie
przebiega bez zakłóceń. Tj. wdrożyć środki techniczne i organizacyjne,
które umożliwiają korektę danych i usunięcie danych nieprawidłowych.
--> Trawers: Możliwość dopisywania, korygowania i usuwania zapisów w kartotekach.
* Zasady integralności i poufności
Zapewnienie, że dane nie zostały zmodyfikowane, usunięte, dodane lub zniszczone
w sposób nieautoryzowany.
--> Trawers: Ochrona przed nieuprawnionym dostępem i bezprawną ingerencją.
* Zasada rozliczalności
Administrator jest w stanie wykazać, ze metody sa zgodne z RODO i są skuteczne.
--> Trawers: Diagnozowanie, rejestrowanie zmian w danych, odbudowa spójności bazy danych, logi.
* Zasada: privacy by design i privacy by default
Administrator uwzględnia wymagania RODO już podczas projektowania sposobu
przetwarzania danych osobowych jak i w czasie samego przetwarzania.
--> Trawers: Mechanizmy bezpieczeństwa zastosowane w programie i opisane w dokumentacji.
* Uprawnienia osób fizycznych
[ ] Prawo dostępu do danych i prawo do ich sprostowania i uzupełnienia.
--> Trawers: Zestawienia, raporty - przeglądanie, drukowanie, wysyłanie e-mailem
Wyszukiwanie, czy i gdzie występują dane osobowe zainteresowanej osoby
[ ] Prawo do informacji o zasadach i metodach przetwarzania danych osobowych
ich dotyczących
--> Trawers: Informacje o mechanizmach technicznych i technologicznych programu
[ ] Prawo do przeniesienia danych do innego administratora
--> Trawers: Możliwość wysyłania danych (exportu) w standardowych formatach
[ ] Prawo do bycia zapomnianym, tj. prawo żądania usunięcia danych przez administratora
--> Trawers: Wyszukiwanie, czy i gdzie występują dane osobowe zainteresowanej osoby
Możliwość usuwania zapisów i dokumentowanie wykonanych procesów
Certyfikacja rozwiązań RODO
W rozporządzeniu UE dot. RODO jest zachęta (wg preambuły):
[do ustanowienia mechanizmów certyfikacji oraz do wprowadzenia znaków jakości
i oznaczeń w dziedzinie ochrony danych, pozwalając w ten sposób osobom,
których dane dotyczą, szybko ocenić stopień ochrony danych, której podlegają
stosowne produkty i usługi.]
Obecnie w Polsce nie ustalono reguł certyfikacji ani nie wskazano
podmiotów akredytowanych do przeprowadzania procesów certyfikacji.
Planuje się je wprowadzić w przyszłości.
Art. 42 ust. 5 RODO stanowi, że certyfikacja odbywa się na podstawie
kryteriów certyfikacji, które powinien zatwierdzić właściwy organ nadzorczy
(w przypadku polskich podmiotów jest to Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych (UODO)
lub Europejska Rada Ochrony Danych (EROD).
https://uodo.gov.pl/
https://edpb.europa.eu/
Tres jako Administrator Danych Osobowych
13. Normy i standardy bezpieczeństwa informacji
ISO 27001
* ISO/IEC 27001 Norma międzynarodowa standaryzująca systemy zarządzania bezpieczeństwem informacji
Standard ISO 27001. System zarządzania bezpieczeństwem informacji, który obejmuje m.in.
- procedury dotyczące zarządzania ciągłością działania systemów
- zarządzanie incydentami związanymi z bezpieczeństwem informacji
- zachowanie poufność informacji
- zarządzanie zagrożeniami bezpieczeństwa danych zgodnie z wytycznymi
polityki bezpieczeństwa informacji
* PN-ISO/IEC 27001 System zarządzania bezpieczeństwem informacji
W Polsce Urząd Dozoru Technicznego (UDT) opublikował:
Program certyfikacji systemów zarządzania bezpieczeństwem informacji
zgodnych z normą PN-ISO/IEC 27001
* ISO 27001 opisuje bezpieczenstwo informacji w 11 obszarach:
Polityka bezpieczeństwa
Organizacja bezpieczeństwa informacji
Zarządzanie aktywami
Bezpieczeństwo zasobów ludzkich
Bezpieczeństwo fizyczne i środowiskowe
Zarządzanie systemami i sieciami
Kontrola dostępu
Zarządzanie ciągłością działania
Pozyskiwanie, rozwój i utrzymanie systemów informatycznych
Zarządzanie incydentami związanymi z bezpieczeństwem informacji
Zgodność z wymaganiami prawnymi i własnymi standardami
CIA Triad. Confidentiality Integrity Availability
CIA Triad (pl: Triada bezpieczeństwa informacji CIA)
Kluczowe elementy bezpieczeństwa danych wg normy ISO 27001.
Na bezpieczeństwo informacji składają się trzy elementy:
* poufność (en: Confidentiality)
* integralność (en: Integrity)
* dostępność (en: Availability)
Confidentiality
Confidentiality or privacy refers to measures taken to guarantee that data,
particularly sensitive data, is protected from unauthorized access.
Data encryption is another common method of ensuring confidentiality.
User IDs and passwords constitute a standard procedure.
Integrity
Integrity pertains to safeguarding the accuracy of data as it moves
through the workflows. Protection from unauthorized deletion or modification,
but also should contain measures to quickly reverse the damage.
Data might include checksums, even cryptographic checksums, for verification of integrity.
Backups or redundancies must be available to restore the affected data to its correct state.
Availability
Availability means providing seamless, uninterrupted access to users
Fast and adaptive disaster recovery (DR) is essential for the worst-case scenarios.